Een BHV cursus is verplicht voor vrijwel elke werkgever in Nederland die personeel in dienst heeft. De Arbowet schrijft voor dat elke organisatie voldoende bedrijfshulpverleners moet aanstellen, ongeacht de grootte van het bedrijf of de sector. In dit artikel beantwoorden we de meest gestelde vragen over de BHV-verplichting, van de wettelijke basis tot de gevolgen als je er niet aan voldoet.
Wat zegt de Arbowet over de BHV-verplichting?
Artikel 15 van de Arbowet verplicht elke werkgever om één of meer werknemers aan te wijzen als bedrijfshulpverlener. Deze BHV’ers moeten in staat zijn om eerste hulp te verlenen, brand te bestrijden en een ontruiming te begeleiden. De verplichting geldt zodra je als werkgever personeel in dienst hebt, ook als het maar om één medewerker gaat.
De wet schrijft niet exact voor hoeveel BHV’ers je nodig hebt of welke opleiding zij precies moeten volgen. Wat de wet wel stelt, is dat de hulpverlening adequaat moet zijn, afgestemd op de risico’s in jouw specifieke situatie. Die risico’s breng je in kaart via een Risico-inventarisatie en -evaluatie (RI&E). Op basis van de RI&E bepaal je hoeveel BHV’ers je nodig hebt en welke vaardigheden zij moeten beheersen.
De NIBHV heeft richtlijnen opgesteld die in de praktijk breed worden gevolgd als invulling van de wettelijke norm. Een BHV opleiding die voldoet aan deze richtlijnen geeft je als werkgever de zekerheid dat je aan de wettelijke eisen voldoet.
Hoeveel BHV’ers zijn verplicht per bedrijf?
De Arbowet geeft geen vast getal. Het aantal verplichte BHV’ers hangt af van de grootte van het bedrijf, de risico’s op de werkvloer en het aantal aanwezige personen. Als vuistregel hanteren veel organisaties één BHV’er per vijftien tot vijfentwintig medewerkers, maar dit is geen wettelijk voorschrift.
Waar je wél rekening mee moet houden, is de aanwezigheidseis: er moet altijd een BHV’er aanwezig zijn zolang er medewerkers werken. Dat betekent dat je bij ploegendiensten, avondopenstelling of thuiswerkende collega’s moet nadenken over wie de BHV-rol op welk moment vervult. Een bedrijf met twintig medewerkers dat in drie ploegen werkt, heeft dus meer BHV’ers nodig dan een kantoor van twintig mensen dat van negen tot vijf open is.
Factoren die het benodigde aantal BHV’ers beïnvloeden:
- Het aantal medewerkers en bezoekers dat tegelijk aanwezig is
- De risico’s in de werkomgeving (bijv. gevaarlijke stoffen, kwetsbare doelgroepen)
- De grootte en indeling van het gebouw
- Werktijden en ploegendiensten
- De aanwezigheid van personen die zelf niet kunnen vluchten, zoals in de zorg of kinderopvang
Geldt de BHV-verplichting ook voor kleine bedrijven en zzp’ers?
Voor kleine bedrijven geldt de BHV-verplichting zodra er personeel in dienst is. Een bedrijf met twee of drie medewerkers is dus ook verplicht om BHV te regelen. De enige uitzondering is de zzp’er die volledig alleen werkt zonder personeel: voor hen geldt artikel 15 van de Arbowet niet.
Werkt een zzp’er samen met andere zelfstandigen in een gedeelde ruimte, dan is het verstandig om onderling afspraken te maken over wie de BHV-rol op zich neemt. Formeel verplicht is dit alleen als er sprake is van een werkgever-werknemerrelatie, maar de Arbeidsinspectie kijkt ook naar de feitelijke situatie op de werkvloer.
Voor kleine bedrijven is een open inschrijving BHV training vaak de meest praktische keuze. Medewerkers sluiten aan bij een groep van andere deelnemers, zonder dat je een volledige in-company training hoeft te organiseren.
Welke sectoren hebben extra BHV-eisen?
Sommige sectoren hebben te maken met aanvullende eisen bovenop de Arbowet. Dit geldt met name voor organisaties waar kwetsbare personen aanwezig zijn of waar de risico’s op incidenten groter zijn dan gemiddeld.
In de kinderopvang gelden specifieke eisen vanuit het Besluit kwaliteit kinderopvang. Medewerkers moeten aantoonbaar in staat zijn om eerste hulp te verlenen aan kinderen, wat andere vaardigheden vraagt dan standaard BHV. Een EHBO aan kinderen opleiding is daarom in deze sector vrijwel altijd een aanvulling op de reguliere BHV training.
In de zorg spelen extra factoren een rol: patiënten of cliënten kunnen niet altijd zelfstandig vluchten, wat hogere eisen stelt aan het aantal BHV’ers en de ontruimingsprocedures. Het Besluit bouwwerken leefomgeving (Bbl) stelt aanvullende eisen aan gebouwen met een gezondheidszorgfunctie, waaronder de aanwezigheid van een brandmeldinstallatie en een ontruimingsplan.
Voor evenementen en openbare plaatsen geldt het Besluit brandveilig gebruik en basishulpverlening overige plaatsen (Bbgbop). Organisaties die ruimten gebruiken voor meer dan 150 personen tegelijk zijn meldingsplichtig en moeten basishulpverlening aantoonbaar geregeld hebben.
Hoe vaak moet een BHV’er zijn certificaat verlengen?
Een BHV certificaat is niet onbeperkt geldig. De NIBHV adviseert om BHV’ers jaarlijks bij te scholen zodat kennis en vaardigheden op peil blijven. In de praktijk hanteren veel organisaties een herhalingsfrequentie van één keer per jaar, wat ook door de Arbeidsinspectie als norm wordt beschouwd.
Het is belangrijk om te begrijpen dat een BHV bijscholing meer is dan een opfrismoment. Vaardigheden als reanimatie en brandbestrijding slijten snel als je ze niet regelmatig oefent. Een goede BHV training behandelt de bijscholing daarom als een actieve herhaaloefening waarbij deelnemers de handelingen echt uitvoeren, niet alleen terugkijken op wat ze eerder hebben geleerd.
Houd er ook rekening mee dat een nieuw aangestelde medewerker eerst een volledige BHV herhaling of basisopleiding moet volgen voordat zij als BHV’er mogen optreden. Een bijscholing is alleen geschikt voor mensen die al een geldige basisopleiding hebben afgerond.
Wat zijn de gevolgen als een bedrijf geen BHV’ers heeft?
Als een bedrijf geen BHV’ers heeft of de BHV-organisatie niet op orde is, riskeert de werkgever een boete van de Nederlandse Arbeidsinspectie. De inspectie kan bij een controle of na een incident direct handhaven, wat kan leiden tot een waarschuwing, een eis tot naleving of een bestuurlijke boete.
Naast de wettelijke consequenties is er ook een praktisch risico: bij een brand, medisch incident of andere noodsituatie kan de schade aanzienlijk groter zijn als er niemand aanwezig is die adequaat kan ingrijpen. Een werkgever die aantoonbaar nalatig is geweest, kan ook civielrechtelijk aansprakelijk worden gesteld op grond van artikel 7:658 van het Burgerlijk Wetboek.
De Arbeidsinspectie controleert niet alleen of er BHV’ers zijn aangesteld, maar ook of hun certificaten nog geldig zijn en of de BHV-organisatie past bij de risico’s in het bedrijf. Een verlopen certificaat telt bij een inspectie als niet-naleving van de Arbowet.
Hoe Soliede Opleidingen helpt met BHV-compliance
Bij Soliede Opleidingen dekken we het volledige veiligheidstraject af, zodat jij als HR-manager of leidinggevende niet bij meerdere partijen hoeft aan te kloppen. Concreet helpen we je met:
- BHV basisopleidingen en bijscholingen, beschikbaar als open inschrijving in Beverwijk én als in-company training op jouw locatie door heel Nederland
- Kleine groepen van maximaal 8 tot 10 deelnemers, zodat elke cursist persoonlijke aandacht krijgt en echt oefent in plaats van toekijkt
- Scenario-gebaseerde trainingen waarbij deelnemers reanimeren op een pop, een blusser in handen krijgen en een ontruiming doorlopen zoals het in de praktijk gaat
- RI&E-trajecten en bedrijfsnoodplannen, zodat je ook op dat vlak aantoonbaar voldoet aan de Arbowet
- Certificaten conform NIBHV-richtlijnen, zodat je bij een inspectie direct kunt aantonen dat je BHV-organisatie op orde is
Ben je benieuwd hoe wij jouw organisatie kunnen helpen met de BHV-verplichting? Neem contact met ons op. We denken graag met je mee en adviseren welke training of opleiding het beste past bij jouw organisatie. Of bekijk al onze trainingen en ontdek wat Soliede Opleidingen voor jou kan betekenen.
