Artikel 15 van de Arbowet verplicht iedere werkgever om voldoende bedrijfshulpverleners (BHV’ers) aan te stellen die zijn opgeleid om eerste hulp te verlenen, brand te bestrijden en mensen te evacueren. De wet schrijft geen vast aantal BHV’ers voor, maar stelt wel duidelijke eisen aan hun opleiding en voorbereiding. Hieronder lees je wat artikel 15 precies inhoudt, hoeveel BHV’ers je nodig hebt, wat een BHV opleiding moet omvatten en wat de gevolgen zijn als je niet voldoet.
Hoeveel BHV’ers zijn verplicht op grond van artikel 15?
Artikel 15 van de Arbowet noemt geen concreet minimumaantal BHV’ers. De wet schrijft voor dat er voldoende BHV’ers aanwezig moeten zijn, gelet op de omvang van de organisatie, de aard van de werkzaamheden en de risico’s op de werkplek. In de praktijk bepaal je het benodigde aantal op basis van je Risico-inventarisatie en -evaluatie (RI&E).
Factoren die meespelen bij het bepalen van het aantal BHV’ers zijn onder andere het aantal medewerkers, de aanwezigheid van bezoekers of klanten, de spreiding over verdiepingen of gebouwen, de openingstijden en de aard van de risico’s in je bedrijf. Een kantoor met twintig medewerkers heeft andere behoeften dan een productiehal of een kinderdagverblijf.
Een veelgebruikte vuistregel is één BHV’er per vijftig medewerkers, maar dit is geen wettelijke norm. Wat telt is dat er altijd voldoende opgeleide BHV’ers aanwezig zijn tijdens werktijden, ook bij ziekte of verlof. Dat betekent in de praktijk dat je een kleine buffer inbouwt boven het absolute minimum.
Wat moet een BHV opleiding inhouden volgens de wet?
Artikel 15 van de Arbowet bepaalt dat BHV’ers doeltreffend opgeleid moeten zijn en over de juiste uitrusting moeten beschikken. De wet omschrijft drie kerntaken: het verlenen van eerste hulp bij ongelukken, het beperken en bestrijden van brand, en het in veiligheid brengen van alle aanwezigen. De concrete invulling van de opleiding is niet wettelijk vastgelegd, maar het NIBHV heeft hiervoor erkende richtlijnen ontwikkeld.
Een volledige BHV training omvat in elk geval de volgende onderdelen:
- Eerste hulp: reanimatie met en zonder AED, behandeling van wonden, botbreuken, brandwonden en bewusteloosheid
- Brandbestrijding: het correct gebruiken van een draagbare blusser en het herkennen van verschillende brandklassen
- Ontruiming: het gestructureerd evacueren van een gebouw, inclusief het begeleiden van mensen met een beperking
- Communicatie en coördinatie: het alarmeren van hulpdiensten en samenwerken met collega-BHV’ers
Een BHV opleiding die voldoet aan de NIBHV-richtlijnen sluit af met een officieel certificaat. Dat certificaat is het bewijs dat de BHV’er de stof niet alleen heeft gehoord, maar ook daadwerkelijk heeft geoefend. Theorie alleen is niet genoeg: de wet vraagt om doeltreffende voorbereiding, en dat betekent oefenen in realistische situaties.
Bij ons werken we vanuit het principe van doen in plaats van vertellen. Deelnemers oefenen reanimatie op een pop, krijgen een blusser in handen en handelen in echte scenario’s. Groepen bestaan uit maximaal 8 tot 10 personen, zodat elke cursist persoonlijke aandacht krijgt en niet alleen toekijkt terwijl een ander oefent.
Hoe vaak moet een BHV herhaling plaatsvinden?
De Arbowet schrijft geen vaste herhalingsfrequentie voor, maar stelt wel dat BHV’ers op peil moeten blijven. In de praktijk hanteert de NIBHV als richtlijn dat een BHV’er jaarlijks bijscholing volgt om het certificaat geldig te houden. Doe je dat niet, dan verliest het certificaat zijn geldigheid en voldoe je als werkgever niet meer aan artikel 15.
Het verschil tussen een BHV herhaling en bijscholing zit in de aanpak. Een herhaling klinkt alsof je dezelfde stof opnieuw doorneemt. Bijscholing gaat verder: je brengt vaardigheden actief opnieuw tot leven en werkt gericht aan de punten waar dat nog nodig is. Dat is ook precies hoe wij de BHV herhaling aanpakken: cursisten ervaren wat ze al goed kunnen en leren gericht bij op de onderdelen waar dat nog niet vanzelf gaat.
Naast de jaarlijkse bijscholing is het verstandig om de BHV-situatie in je organisatie vaker te evalueren, bijvoorbeeld na een reorganisatie, een verhuizing of een wijziging in de werkzaamheden. Veranderingen in de bedrijfssituatie kunnen betekenen dat je meer BHV’ers nodig hebt of dat de inhoud van de training moet worden aangepast.
Wat zijn de gevolgen als een werkgever niet voldoet aan artikel 15?
Als een werkgever niet voldoet aan artikel 15 van de Arbowet, kan de Nederlandse Arbeidsinspectie een eis tot naleving opleggen of een boete uitschrijven. Bij ernstige overtredingen of herhaling kan de inspectie zelfs stillegging van het werk bevelen. De hoogte van de boete hangt af van de ernst van de overtreding en de omvang van het bedrijf.
Naast de directe sancties zijn er ook indirecte risico’s. Als er een incident plaatsvindt en blijkt dat de BHV niet op orde was, kan de werkgever aansprakelijk worden gesteld voor de schade. Verzekeraars kunnen in dat geval ook weigeren om uit te keren. De kosten van niet voldoen zijn daarmee al snel veel hoger dan de investering in een goede BHV opleiding.
Praktisch gezien zijn de meest voorkomende overtredingen: verlopen BHV-certificaten, te weinig BHV’ers aanwezig tijdens werktijden, en een RI&E die niet actueel is. Dit zijn precies de punten waar de Arbeidsinspectie op controleert bij een bedrijfsbezoek.
Wanneer is een in-company BHV training beter dan open inschrijving?
Een in-company BHV training is beter dan open inschrijving zodra je meerdere medewerkers tegelijk wilt opleiden of als de specifieke situatie in jouw organisatie een rol speelt in de training. Denk aan een zorginstelling met specifieke evacuatieprocedures, een bedrijf met meerdere verdiepingen, of een organisatie waar medewerkers met agressie te maken kunnen krijgen.
Open inschrijving is ideaal voor kleine bedrijven die één of twee medewerkers willen opleiden, of voor organisaties die flexibel willen instappen op beschikbare data. Je schrijft een medewerker in op een vaste cursusdag en hoeft geen minimaal deelnemersaantal te regelen.
Een in-company BHV cursus biedt andere voordelen:
- De training vindt plaats in de eigen werkomgeving, wat de herkenbaarheid van scenario’s vergroot
- Alle BHV’ers worden tegelijk bijgeschoold, wat de onderlinge afstemming ten goede komt
- De planning past volledig bij de bezetting van je bedrijf
- Bij grotere groepen worden deelnemers opgesplitst in kleinere subgroepen, zodat de kwaliteit en persoonlijke aandacht gewaarborgd blijven
Voor grotere organisaties is een in-company training bijna altijd de slimmere keuze, ook financieel. Zodra je de reistijd en het verlies aan productiviteit van individuele medewerkers meetelt, is het prijsverschil met open inschrijving vaak kleiner dan het op het eerste gezicht lijkt.
Hoe Soliede Opleidingen helpt met artikel 15 Arbowet compliance
Bij Soliede Opleidingen helpen we organisaties om aantoonbaar te voldoen aan alle verplichtingen uit artikel 15 van de Arbowet. We doen dat niet met een standaard pakket, maar met een aanpak die past bij jouw specifieke situatie. Wat we bieden:
- BHV basisopleiding en bijscholing, beschikbaar als open inschrijving in Beverwijk én als in-company training door heel Nederland
- Kleine groepen van maximaal 8 tot 10 deelnemers, zodat elke cursist daadwerkelijk oefent en niet alleen toekijkt
- Scenario-gebaseerde trainingen met reanimatie op een pop, een blusser in handen en echte evacuatieoefeningen
- RI&E-trajecten en bedrijfsnoodplannen, zodat je ook op dat vlak aantoonbaar voldoet bij een inspectie
- Certificaten conform NIBHV-richtlijnen, direct inzetbaar als bewijs bij een controle door de Arbeidsinspectie
Ben je benieuwd hoe wij jouw organisatie kunnen helpen met BHV-compliance en artikel 15? Neem contact met ons op. We denken graag met je mee en adviseren welke training of opleiding het beste past bij jouw organisatie. Of bekijk al onze trainingen en kies het format dat het beste past bij jullie planning en groepsgrootte.
