De RI&E bepaalt hoeveel BHV’ers een organisatie nodig heeft, welke vaardigheden zij moeten beheersen en hoe vaak zij bijgeschoold moeten worden. De exacte eisen vloeien voort uit de risico’s die in de RI&E worden vastgesteld: hoe groter of complexer de risico’s, hoe hoger de eisen zijn voor het aantal en de bekwaamheid van BHV’ers. In dit artikel beantwoorden we de meest gestelde vragen over BHV-eisen in de RI&E, van het verplichte aantal BHV’ers tot de verantwoordelijkheden per vestiging.
Wat schrijft de RI&E voor over het aantal BHV’ers?
De RI&E schrijft geen vast aantal BHV’ers voor. Het vereiste aantal volgt uit de risico’s die in de RI&E zijn vastgelegd: een kantoor met tien medewerkers heeft andere behoeften dan een productiebedrijf met ploegendiensten of een zorginstelling met kwetsbare cliënten. De Arbowet (artikel 15) bepaalt dat er altijd voldoende BHV’ers aanwezig moeten zijn om adequaat te kunnen reageren op een noodsituatie.
In de praktijk houdt dat in dat je bij het bepalen van het aantal rekening houdt met:
- Het aantal aanwezige medewerkers en bezoekers op het drukste moment van de dag
- De omvang en indeling van het gebouw, inclusief het aantal verdiepingen en vluchtwegen
- De aard van de werkzaamheden en de bijbehorende risico’s, zoals werken met gevaarlijke stoffen of open vuur
- De aanwezigheid van kwetsbare personen, zoals cliënten in de zorg of kinderen in de kinderopvang
- Werktijden en roosters: zijn er voldoende BHV’ers aanwezig bij avond- of nachtdiensten?
De RI&E is dus het vertrekpunt. Op basis van de uitkomsten stel je vast hoeveel opgeleide BHV’ers er minimaal aanwezig moeten zijn op elk moment dat het bedrijf operationeel is.
Welke BHV-competenties moet de RI&E aantonen?
De RI&E moet aantonen dat BHV’ers in staat zijn om te reageren op de specifieke risico’s die in het bedrijf aanwezig zijn. Dat betekent dat de vereiste competenties per organisatie kunnen verschillen, afhankelijk van wat de RI&E aan risico’s blootlegt.
Over het algemeen moeten BHV’ers aantoonbaar bekwaam zijn in:
- Reanimatie en het gebruik van een AED
- Eerste hulp bij bedrijfsongevallen
- Brandbestrijding met de beschikbare blusmiddelen
- Ontruiming van het gebouw en het controleren of het pand leeg is
- Alarmering van hulpdiensten en interne communicatie tijdens een noodsituatie
Als de RI&E aanvullende risico’s identificeert, zoals werken met gevaarlijke stoffen of een locatie met een verhoogd risico op agressie, dan moeten BHV’ers ook op die situaties zijn voorbereid. Een goede risico-inventarisatie en -evaluatie maakt precies inzichtelijk welke competenties in jouw specifieke situatie nodig zijn.
Hoe vaak moet een BHV-training worden herhaald volgens de RI&E?
De RI&E schrijft geen vaste herhalingsfrequentie voor, maar de Arbowet verplicht werkgevers om BHV’ers bekwaam te houden. In de praktijk geldt als uitgangspunt dat BHV’ers jaarlijks bijgeschoold worden, omdat vaardigheden zoals reanimatie en brandbestrijding snel wegslijten als ze niet worden geoefend.
De bijscholing is erop gericht om bestaande vaardigheden actief te onderhouden en gericht te verbeteren op de punten waar dat nog nodig is. Dat is wezenlijk anders dan de basisopleiding, die bestaat uit twee volledige trainingsdagen. Een BHV-bijscholing bestaat doorgaans uit één dag of twee dagdelen, waarbij de nadruk ligt op het daadwerkelijk oefenen in scenario’s die aansluiten bij de risico’s uit de RI&E.
Factoren die een hogere frequentie rechtvaardigen zijn onder andere een hoog personeelsverloop, ingrijpende veranderingen in de bedrijfsvoering of een incident dat heeft aangetoond dat de BHV-organisatie tekortschoot.
Wat gebeurt er als de BHV-eisen in de RI&E niet kloppen?
Als de BHV-eisen in de RI&E niet kloppen of niet worden nageleefd, loop je als werkgever een reëel risico bij een inspectie door de Nederlandse Arbeidsinspectie. Dat kan leiden tot een waarschuwing, een eis tot aanpassing of in ernstigere gevallen een boete.
Maar het risico is niet alleen juridisch. Als de RI&E een verkeerd beeld geeft van de risico’s, zijn BHV’ers mogelijk niet voorbereid op wat er in een echte noodsituatie van hen wordt verwacht. Dat kan ernstige gevolgen hebben voor de veiligheid van medewerkers en bezoekers.
Concrete gevolgen van een niet-kloppende RI&E zijn:
- Te weinig BHV’ers aanwezig, waardoor niet adequaat gereageerd kan worden bij een incident
- BHV’ers die niet getraind zijn op de specifieke risico’s van het bedrijf
- Certificaten die verlopen zijn zonder dat er tijdig bijscholing is gepland
- Een bedrijfsnoodplan dat niet aansluit op de werkelijke situatie
Zorg er daarom voor dat de RI&E actueel is en dat de BHV-organisatie daar aantoonbaar op aansluit. Bekijk ook of het bedrijfsnoodplan en ontruimingsplan nog overeenkomen met de huidige situatie in je organisatie.
Moet elke vestiging een eigen BHV-plan hebben in de RI&E?
Ja, elke vestiging heeft in principe een eigen BHV-plan nodig. De RI&E geldt per werklocatie, omdat de risico’s per pand kunnen verschillen. Een vestiging in een oud gebouw zonder sprinklerinstallatie heeft andere eisen dan een modern kantoorpand met een volledig brandmeldingssysteem.
Voor organisaties met meerdere locaties betekent dit concreet:
- Per vestiging een eigen risico-inventarisatie uitvoeren
- Per locatie vaststellen hoeveel BHV’ers aanwezig moeten zijn en welke competenties zij nodig hebben
- Per gebouw een actueel ontruimingsplan en actuele vluchtwegplattegronden beschikbaar hebben
- BHV’ers die werken op meerdere locaties kennen de specifieke situatie van elke locatie
Een overkoepelend beleid op organisatieniveau is nuttig als kader, maar vervangt de locatiespecifieke uitwerking niet. Op soliede.nl vind je meer informatie over hoe je dit voor meerdere vestigingen praktisch kunt organiseren.
Wie is verantwoordelijk voor de BHV-eisen in de RI&E?
De werkgever is wettelijk verantwoordelijk voor de BHV-eisen in de RI&E. Dat staat expliciet in de Arbowet: de werkgever zorgt voor een actuele RI&E, stelt op basis daarvan een plan van aanpak op en draagt er zorg voor dat de BHV-organisatie daarop aansluit. Die verantwoordelijkheid kan niet worden gedelegeerd aan een BHV’er of een externe partij.
In de praktijk belegt de werkgever de uitvoering vaak bij een HR-manager, een leidinggevende die verantwoordelijk is voor veiligheid of een preventiemedewerker. Die persoon zorgt voor:
- Het actueel houden van de RI&E en het plan van aanpak
- Het bijhouden van BHV-certificaten en het tijdig plannen van bijscholing
- Het afstemmen van het aantal en de competenties van BHV’ers op de uitkomsten van de RI&E
- Het beschikbaar hebben van een actueel bedrijfsnoodplan en bijbehorende vluchtwegplattegronden
De eindverantwoordelijkheid blijft altijd bij de werkgever liggen, ook als een externe adviseur de RI&E uitvoert of een opleider de BHV-trainingen verzorgt.
Hoe Soliede Opleidingen helpt met BHV-eisen en de RI&E
Soliede Opleidingen dekt het volledige traject af, van het uitvoeren van de RI&E tot het verzorgen van BHV-trainingen en het opstellen van bedrijfsnoodplannen en vluchtwegplattegronden. Zo weet je zeker dat de BHV-organisatie aansluit op de risico’s die in jouw specifieke situatie zijn vastgesteld.
- RI&E op locatie, uitgevoerd door ervaren veiligheidsadviseurs die precies weten wat de Arbeidsinspectie verwacht
- BHV-basisopleidingen en bijscholing, beschikbaar via open inschrijving of op locatie bij jou, met maximaal 12 deelnemers per groep
- Trainingen gericht op doen in plaats van vertellen: deelnemers oefenen reanimatie, pakken een blusser op en handelen in echte scenario’s
- Bedrijfsnoodplannen en vluchtwegplattegronden die aansluiten op de uitkomsten van de RI&E
- Eén aanspreekpunt voor alles rondom veiligheid, zodat je niet met meerdere partijen hoeft te schakelen
Wil je weten welke BHV-opleidingen passen bij de uitkomsten van jullie RI&E, of heb je een vraag over wat er precies verplicht is in jouw situatie? Neem contact op met Soliede Opleidingen en we denken graag met je mee.
