Hoe zorg je dat BHV-kennis actueel blijft binnen je team?

Jurrijn Olie ·
BHV'er in geel veiligheidsvest wijst collega's naar nooduitgang in moderne kantoorgang.

BHV-kennis actueel houden binnen je team vraagt om een vaste bijscholingsroutine, duidelijk certificaatbeheer en trainingen die echt beklijven. Volgens de Arbowet (artikel 15) ben je als werkgever verplicht om het opleidingsniveau van je BHV’ers op peil te houden via na- en bijscholing en oefeningen. In dit artikel beantwoorden we de meest gestelde vragen over BHV-kennis, herhaling en certificaten, zodat jij als HR-manager of leidinggevende precies weet wat je moet regelen.

Hoe vaak moet een BHV’er zijn kennis bijhouden?

Een BHV’er moet zijn kennis jaarlijks bijhouden. De Arbowet schrijft voor dat het opleidingsniveau via bijscholing en oefeningen op peil wordt gehouden, maar geeft geen vaste frequentie. In de praktijk geldt een jaarlijkse BHV bijscholing als de standaard, en dat is ook de norm die NIBHV hanteert voor het verlengen van het BHV-certificaat.

Hoe vaak je iemand bijschoolt, hangt ook af van de risico’s in jouw organisatie. In een kinderopvang of zorginstelling, waar de kans op een incident groter is en de doelgroep kwetsbaarder is, is het verstandig om naast de jaarlijkse bijscholing ook tussentijds te oefenen. In een kantooromgeving met weinig risico’s is jaarlijkse bijscholing doorgaans voldoende.

Wat de meeste werkgevers onderschatten: BHV-vaardigheden slijten snel. Reanimeren, een brandblusser bedienen, een gebouw evacueren, het zijn handelingen die je onder druk moet uitvoeren. Als iemand dat een jaar niet heeft geoefend, verdwijnt de vaardigheid sneller dan je denkt. Dat is precies waarom bijscholing niet alleen een wettelijke verplichting is, maar ook gewoon nuttig.

Wat is het verschil tussen een BHV herhaling en een BHV bijscholing?

Een BHV herhaling en een BHV bijscholing worden vaak door elkaar gebruikt, maar ze beschrijven een andere aanpak. Een herhaling impliceert dat je dezelfde stof opnieuw doorneemt. Een bijscholing betekent dat je actief oefent, evalueert wat je nog kunt en gericht bijleert waar dat nodig is. In de praktijk wordt de term herhaling het meest gebruikt als zoekterm, maar de inhoud die je zoekt, is eigenlijk bijscholing.

Het verschil zit vooral in de leeropbrengst. Bij een passieve herhaling zitten deelnemers naar presentaties te kijken en horen ze dezelfde uitleg als een jaar eerder. Bij een echte bijscholing gaan ze zelf aan de slag: reanimeren op een oefenpop, een blusser in handen nemen, een ontruimingsoefening doorlopen. Dat laatste beklijft. Het eerste niet.

Bij ons behandelen we elke vervolgtraining als bijscholing, niet als herhaling. Deelnemers ervaren wat ze al kunnen en leren gericht bij op de punten waar dat nog nodig is. Dat klinkt als een klein verschil, maar in de praktijk merk je het direct aan hoe zeker mensen zich voelen na afloop.

Wat gebeurt er als een BHV-certificaat verloopt?

Als een BHV-certificaat verloopt zonder dat iemand bijscholing heeft gevolgd, is die medewerker formeel geen gecertificeerd BHV’er meer. Dat heeft directe gevolgen: bij een inspectie door de Nederlandse Arbeidsinspectie kan de werkgever een boete krijgen of een eis tot naleving ontvangen als blijkt dat er onvoldoende gecertificeerde BHV’ers aanwezig zijn.

Bovendien geldt op grond van Arbowet artikel 15 dat er altijd een BHV’er aanwezig moet zijn tijdens werktijd. Als certificaten verlopen en je dat niet tijdig opmerkt, kan het voorkomen dat je op een dag zonder geldige BHV-dekking zit. Dat is niet alleen een juridisch risico, maar ook een veiligheidsrisico voor iedereen in het pand.

Een verlopen certificaat betekent overigens niet dat iemand opnieuw de volledige basisopleiding moet doen. In de meeste gevallen volstaat een bijscholing, ook al is het certificaat al enige tijd verlopen. Overleg altijd met je opleider wat de beste route is, afhankelijk van hoe lang het certificaat al verlopen is.

Hoe houd je als werkgever overzicht over alle BHV-certificaten?

Het bijhouden van BHV-certificaten doe je het eenvoudigst met een centraal overzicht waarin per medewerker staat wanneer het certificaat verloopt en wanneer de volgende bijscholing gepland staat. Dat kan in een eenvoudige spreadsheet, maar ook in je HR-systeem als dat de mogelijkheid biedt voor signalering.

De meeste problemen ontstaan niet omdat werkgevers het niet willen bijhouden, maar omdat er geen systeem is dat automatisch een signaal geeft als een certificaat bijna verloopt. Een paar praktische tips:

  • Stel jaarlijkse herinneringen in op minimaal drie maanden voor de verloopdatum, zodat je op tijd kunt plannen.
  • Koppel bijscholing aan een vaste periode, bijvoorbeeld elk najaar, zodat het een vast onderdeel van de jaarplanning wordt.
  • Leg vast hoeveel BHV’ers je nodig hebt op basis van je RI&E, zodat je altijd weet of je bezetting klopt.
  • Bewaar certificaten centraal, niet bij de medewerker zelf, zodat je ze altijd kunt tonen bij een inspectie.

Hoeveel BHV’ers je precies nodig hebt, is maatwerk op basis van je RI&E. Er is geen wettelijk vastgesteld minimumaantal, maar er moet altijd een BHV’er aanwezig zijn. De risico’s in jouw organisatie bepalen hoeveel dat er zijn en welk niveau ze moeten hebben.

Wanneer is een in-company BHV training beter dan open inschrijving?

Een in-company BHV training is beter dan open inschrijving zodra je vijf of meer medewerkers tegelijk wilt laten bijscholen, of als de specifieke risico’s in jouw organisatie vragen om maatwerk in de training. Bij open inschrijving sluit je aan bij een groep van andere organisaties; bij een in-company training wordt de opleiding volledig afgestemd op jouw situatie.

Kleine organisaties, zoals een bedrijf met twee of drie BHV’ers, kiezen doorgaans voor open inschrijving. Dat is flexibel en je kunt deelnemers op verschillende momenten inschrijven zonder dat je de bezetting in gevaar brengt. Grotere organisaties met meerdere BHV’ers profiteren meer van een training op eigen locatie, waarbij je ook de eigen vluchtroutes, nooduitgangen en specifieke risico’s kunt oefenen.

Een praktisch voordeel van in-company training is ook de planning. Je bepaalt zelf wanneer de training plaatsvindt, zodat je rekening kunt houden met piekmomenten in de bezetting. We verzorgen in-company trainingen door heel Nederland, waarbij we grotere groepen opsplitsen zodat de kwaliteit en persoonlijke aandacht gewaarborgd blijven. Kleine groepen van maximaal 8 tot 10 deelnemers zijn daarbij geen uitzondering, maar een bewuste keuze.

Hoe weet je of BHV-training daadwerkelijk beklijft bij medewerkers?

BHV-training beklijft als deelnemers tijdens de training zelf handelingen uitvoeren in plaats van ernaar te kijken. De beste graadmeter is simpel: kan een medewerker na de training zelfstandig reanimeren, een blusser bedienen en een gebouw evacueren? Als het antwoord nee is, heeft de training niet genoeg opgeleverd, ongeacht welk certificaat er is afgegeven.

Er zijn een paar concrete signalen dat een training wel of niet beklijft:

  • Deelnemers die na afloop twijfelen over wanneer ze een blusser moeten inzetten, hebben waarschijnlijk te weinig geoefend.
  • Groepen die te groot waren tijdens de training, geven deelnemers minder kans om zelf te oefenen en meer kans om toe te kijken.
  • Trainingen zonder echte scenario’s missen de spanning en context die nodig zijn om handelingen in te slijpen.

Wat wel werkt: kleine groepen, realistische oefeningen en persoonlijke feedback van een trainer. We werken vanuit het principe van doen in plaats van vertellen. Deelnemers oefenen reanimatie op een pop, krijgen een blusser in handen en handelen in echte scenario’s, precies zoals ze dat zouden doen in een echte noodsituatie. Dat is de enige manier om te weten of iemand het daarna ook echt kan.

Wil je na de training toetsen of kennis beklijft? Plan dan een korte terugkomsessie of een ontruimingsoefening een paar maanden later. Zo zie je in de praktijk wat er is blijven hangen en waar nog aandacht voor nodig is.

Hoe Soliede Opleidingen helpt met actuele BHV-kennis in jouw team

Bij Soliede Opleidingen dekken we het volledige traject, van basisopleiding en jaarlijkse bijscholing tot RI&E-trajecten, bedrijfsnoodplannen en vluchtwegplattegronden. Zo hoef je niet bij meerdere partijen aan te kloppen en weet je zeker dat alles op orde is bij een inspectie. Concreet bieden we:

  • BHV-bijscholing in kleine groepen van maximaal 8 tot 10 deelnemers, zodat elke cursist echt oefent en persoonlijke aandacht krijgt
  • Open inschrijving op onze locatie in Beverwijk én in-company trainingen door heel Nederland, afgestemd op jouw planning en bezetting
  • Scenario-gebaseerde oefeningen waarbij deelnemers reanimeren, blussen en evacueren zoals ze dat in een echte situatie zouden doen
  • Advies over hoeveel BHV’ers je nodig hebt op basis van je RI&E en de specifieke risico’s in jouw organisatie
  • Ondersteuning bij certificaatbeheer, zodat je nooit meer voor verrassingen staat bij een audit of inspectie

Ben je benieuwd hoe wij jouw organisatie kunnen helpen met het actueel houden van BHV-kennis? Neem contact met ons op. We denken graag met je mee en adviseren welke training of opleiding het beste past bij jouw organisatie. Of bekijk al onze trainingen en ontdek wat er mogelijk is voor jouw team.

Gerelateerde artikelen